Müəllif : Əfəndiyeva Leyla Abdurahman
26:09:2026
Müəllif : Əfəndiyeva Leyla Abdurahman
DOİ : 10.30546/2790-5799.03.2026.623
Jurnalın nömrəsi : 2026-3
Mıqalənin jurnalda səhifəsi 102-110
Tədqiqatın adı: BƏRPA OLUNAN ENERJİ İNFRASTRUKTURUNA İNVESTİSİYALARIN STİMULLAŞDIRILMASINDA DÖVLƏT DƏSTƏYİ MEXANİZMLƏRİNİN TƏKMİLLƏŞDİRİLMƏSİ İSTİQAMƏTLƏRİ
Tədqiqatın məqsədi :
Məqalənin məqsədi Azərbaycanda bərpa olunan enerji infrastrukturuna özəl kapitalın cəlbində istifadə olunan dövlət dəstəyi alətlərini investorun risk-gəlir mövqeyindən qiymətləndirmək və dövlətin fiskal yükünü əsassız artırmadan investisiya cəlbediciliyini yüksəldən diferensial dəstək yanaşmasını əsaslandırmaqdır.
Tədqiqatın metodologiyası :
Normativ-hüquqi aktların məzmun təhlili, rəsmi statistik məlumatların deskriptiv təhlili, layihə portfelinin investorun seçilmə üsuluna görə qruplaşdırılması, institusional müqayisə və məntiqi modelləşdirmə metodlarından istifadə edilmişdir. Dəstək alətləri gəlir və maliyyələşdirmə risklərinin azaldılması, tranzaksiya xərcləri və dövlətin fiskal öhdəliyi meyarları üzrə qiymətləndirilmişdir.
Tədqiqatın tətbiqi əhəmiyyəti :
Nəticələrdən hərrac sənədlərinin, enerji alqı-satqı müqavilələrinin, şəbəkəyə qoşulma öhdəliklərinin və dövlət təminatlarının hazırlanmasında, habelə yeni texnologiyalara verilən dəstəyin həcminin və müddətinin müəyyənləşdirilməsində istifadə oluna bilər.
Tədqiqatın nəticələri :
Müəyyən edilmişdir ki, ölkədə zəmanətli tarif, zəmanətli alıcı, investisiya, satınalma və qoşulma müqavilələri, hərrac və birbaşa cəlbetmə mexanizmləri hüquqi baxımdan formalaşmışdır. Bununla belə, 1960 MVt-lıq cari layihə portfelinin yalnız 5,1%-i rəqabətli hərrac yolu ilə seçilmiş, 87,2%-i isə üç iri investorun payına düşür. Növbəti mərhələdə dəstəyin layihənin risk səviyyəsi və bazar yetkinliyinə görə fərqləndirilməsi, müqavilə şərtlərinin standartlaşdırılması və şəbəkə riskinin bölgüsünün də
Tədqiqatın elmi yeniliyi :
Layihələri texnologiyanın bazar yetkinliyi və dominant investisiya riski üzrə fərqləndirən risk-yetkinlik əsaslı diferensial dövlət dəstəyi matrisi və onun tətbiqini izləmək üçün rəqabətli seçim əmsalı təklif edilmişdir. Model dövlət yardımının həcminin artırılmasını deyil, gəlir sabitliyi, riskin bölüşdürülməsi və nəticəyə bağlı stimulların layihənin xüsusiyyətlərinə uyğun kombinasiyasını nəzərdə tutur.
Açar sözlər : bərpa olunan enerji, investisiya, dövlət dəstəyi,
26:09:2026
Автор : Əfəndiyeva Leyla Abdurahman
DOİ 10.30546/2790-5799.03.2026.623
Номер журнала : 2026-3
Страници статьи в журнале : 102-110
Название исследования :
НАПРАВЛЕНИЯ СОВЕРШЕНСТВОВАНИЯ МЕХАНИЗМОВ ГОСУДАРСТВЕННОЙ ПОДДЕРЖКИ СТИМУЛИРОВАНИЯ ИНВЕСТИЦИЙ В ИНФРАСТРУКТУРУ ВОЗОБНОВЛЯЕМОЙ ЭНЕРГЕТИКИ
Цель исследования :
Цель статьи - оценить инструменты государственной поддержки, применяемые для привлечения частного капитала в инфраструктуру возобновляемой энергетики Азербайджана, с позиции соотношения риска и доходности инвестора и обосновать дифференцированный подход к поддержке, повышающий инвестиционную привлекательность без необоснованного роста фискальной нагрузки на государство.
Методология исследования :
Использованы контент-анализ нормативно-правовых актов, дескриптивный анализ официальных статистических данных, группировка портфеля проектов по способу отбора инвестора, институциональное сопоставление и логическое моделирование. Инструменты поддержки оценивались по критериям снижения рисков доходности и финансирования, транзакционных издержек и фискальных обязательств государства.
Важность исследовательского приложения :
Результаты могут быть использованы при подготовке аукционной документации, договоров купли-продажи электроэнергии, обязательств по подключению к сети и государственных гарантий, а также при определении объема и срока поддержки новых технологий.
Результаты исследования :
Установлено, что в стране правовым образом сформированы гарантированный тариф, гарантированный покупатель, инвестиционные договоры, договоры купли-продажи электроэнергии и подключения, аукционы и механизмы прямого привлечения. Вместе с тем лишь 5,1% текущего портфеля проектов мощностью 1960 МВт отобрано на конкурентном аукционе, а 87,2% приходится на трех крупных инвесторов. На следующем этапе необходимы дифференциация поддержки по уровню риска и рыночной зрелости проекта, стандартизация договор
Научная новизна исследования :
Предложены матрица дифференцированной государственной поддержки на основе риска и зрелости, классифицирующая проекты по рыночной зрелости технологии и доминирующему инвестиционному риску, а также коэффициент конкурентного отбора для мониторинга ее применения. Модель предусматривает не увеличение объема государственной помощи, а соответствующее характеристикам проекта сочетание стабильности доходов, распределения рисков и стимулов, привязанных к результатам.
Ключевые слова : возобновляемая энергетика, инвестиции, государственная поддержка,
26:09:2026
Author : Əfəndiyeva Leyla Abdurahman
DOİ 10.30546/2790-5799.03.2026.623
Number of journal : 2026-3
Page of article in journal : 102-110
Title of the research :
DIRECTIONS FOR IMPROVING STATE SUPPORT MECHANISMS FOR STIMULATING INVESTMENT IN RENEWABLE ENERGY INFRASTRUCTURE
The purpose of the research :
The article aims to assess the state support instruments used to attract private capital into renewable energy infrastructure in Azerbaijan from the investor’s risk-return perspective and to substantiate a differentiated support approach that increases investment attractiveness without unjustifiably raising the fiscal burden on the state.
The methodology of the research :
The study employs content analysis of legal and regulatory acts, descriptive analysis of official statistics, grouping of the project portfolio by investor selection method, institutional comparison and logical modelling. Support instruments were assessed against the criteria of reducing revenue and financing risks, transaction costs and the state’s fiscal liabilities.
The practical importance of the research :
The findings can be used in preparing auction documentation, power purchase agreements, grid-connection obligations and state guarantees, as well as in determining the scope and duration of support for new technologies.
The results of the research :
The study finds that guaranteed tariffs, a guaranteed buyer, investment, power purchase and connection agreements, auctions and direct-attraction mechanisms have been legally established in the country. However, only 5.1% of the current 1,960 MW project portfolio was selected through competitive auction, while 87.2% belongs to three large investors. At the next stage, it is necessary to differentiate support by project risk and market maturity, standardise contractual terms and clarify the alloc
The scientific novelty of research :
A risk-maturity-based differentiated state support matrix, which classifies projects by technology market maturity and dominant investment risk, is proposed together with a competitive selection ratio for monitoring its application. The model envisages not an increase in the volume of public aid but a project-specific combination of revenue stability, risk allocation and performance-linked incentives.
Keywords : renewable energy, investment state support, auction,