Müəllif : Məmmədova Gülşad Nurəddin
21:05:2026
Müəllif : Məmmədova Gülşad Nurəddin
DOİ : 10.30546/2790-5799.02.2026.4086
Jurnalın nömrəsi : 2026-2
Mıqalənin jurnalda səhifəsi 77-82
Tədqiqatın adı: İN VİTRO ÜSULU İLƏ ARTIRILIB PEYVƏND OLUNMUŞ GİLAS TİNGLƏRİNİN GÜBRƏLƏNMƏSİ
Tədqiqatın məqsədi :
MAXMA 14 calaqaltısının in vitro üsulla sürətli və kütləvi çoxaltma texnologiyasının işlənib hazırlanmasıdır
Tədqiqatın metodologiyası :
İn vitro üsul ilə laboratoriyada çoxaldılmış MAXMA 14 calaqaltıları adaptasiyaya hazır olduqdan sonra açıq sahəyə köçürülmüşdür. Təcrübə zamanı calaqaltıların yaşamaq faizi, boyu, gövdə qalınlığı, yarpaq sayı və kök sistemi inkişaf etmişdir. Müxtəlif mineral və kompleks gübrə variantları tətbiq olunaraq onların vegetativ inkişafı qiymətləndirilmişdir.
Tədqiqatın tətbiqi əhəmiyyəti :
Əldə etdilmiş elmi nəticələr göstərir ki, in vitro üsulu ilə çoxaldılmış calaqaltılar yeni mühit şəraitinə uyğunlaşma prosesi faizi (85–90%) ilə sahəyə köçürülmüşdür. Mineral və kompleks gübrələrin tətbiqi tinglərin boy və gövdə qalınlığını 20–25% artırmış, kök sistemi və yarpaq sayı daha sürətli inkişaf etmişdir. Bu nəticələr göstərir ki, in vitro üsulu ilə artırılmış calaqaltıların və optimal gübrələmənin birləşməsi intensiv bağçılıqda keyfiyyətli, virussuz gilas tinglərinin istehsalı üçün əhə
Tədqiqatın nəticələri :
Bağçılıqda in vitro üsulu ilə yetişdirilmiş calaqaltıların tətbiqini genişləndirmək üçün əsaslı elmi baza yaradır. Eyni zamanda, gübrələmə gilas ağaclarının sağlam və məhsuldar yetişdirməsi üçün tinglərin vegetativ inkişafına təsirini intensiv bağçılıqda məhsuldarlığın və ting keyfiyyətinin artırılması üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edir.
Tədqiqatın elmi yeniliyi :
Ondan ibarətdir ki, laboratoriya şəraitdə in vitro üsulu ilə artırılmış gilas calaqaltılarının peyvənd sonrası vegetativ inkişafının və gübrə fonunda böyüməsinin təsirinin sistemli şəkildə qiymətləndirilməsi ilk dəfə aparılmışdır. Bu tədqiqat həm laboratoriya, həm də açıq sahə mərhələlərini əhatə edərək tinglərin yeni mühit şəraitinə uyğunlaşma prosesi , boy və gövdə qalınlığı, yarpaq sayı və kök sistemi
kimi göstəriciləri elmi əsaslarla öyrənilmişdir.
Açar sözlər : in vitro üsulu, gilas calaqaltısı, peyvənd olunmuş ting, gübrə, vegetativ inkişaf
21:05:2026
Автор : Məmmədova Gülşad Nurəddin
DOİ 10.30546/2790-5799.02.2026.4086
Номер журнала : 2026-2
Страници статьи в журнале : 77-82
Название исследования :
УДОБРЕНИЕ САЖЕНЦЕВ ВИШНИ, ВЫРАЩЕННЫХ IN VITRO И ПРИВИТЫХ К КУСТАМ
Цель исследования :
Целью исследования является разработка технологии быстрого и массового размножения рассады MAXMA 14 методом in vitro.
Методология исследования :
Рассада MAXMA 14, размноженная в лаборатории методом in vitro, была пересажена в открытый грунт после достижения готовности к адаптации. В ходе эксперимента оценивались показатели выживаемости, высота, толщина ствола, количество листьев и корневая система рассады. Вегетативное развитие оценивалось при применении различных вариантов минеральных и
комплексных удобрений.
Важность исследовательского приложения :
Полученные научные результаты показывают, что привои, выращенные in vitro, были перенесены в поле с процентом адаптации к новым условиям окружающей среды (85–90%). Применение минеральных и комплексных удобрений увеличило высоту и толщину ствола саженцев на 20–25%, а корневая система и количество листьев развивались быстрее. Эти результаты показывают, что сочетание привоев, выращенных in vitro, и оптимального удобрения важно для получения высококачественных, безвирусных саженцев вишни в условиях
Результаты исследования :
Результаты исследования обеспечивают прочную научную основу для расширения применения рассады, выращенной in vitro, в садоводстве. В то же время, влияние удобрений на вегетативное развитие рассады для здорового и продуктивного роста вишневых деревьев имеет большое значение для повышения продуктивности и качества рассады в интенсивном садоводстве.
Научная новизна исследования :
Заключается в том, что впервые была проведена систематическая оценка вегетативного развития подвоев вишни, размноженных in vitro в лабораторных условиях, и влияния их роста на удобренную среду. Исследование охватывало как лабораторную, так и полевую стадии, и на научной основе изучались процесс адаптации рассады к новым условиям окружающей среды, такие показатели, как высота и толщина ствола, количество листьев и корневая система.
Ключевые слова : метод in vitro, черенок вишни, привитый саженец, удобрение, вегетативное развитие
21:05:2026
Author : Məmmədova Gülşad Nurəddin
DOİ 10.30546/2790-5799.02.2026.4086
Number of journal : 2026-2
Page of article in journal : 77-82
Title of the research :
FERTILIZATION OF IN VITRO PROPAGATED AND GRAFTED CHERRY SEEDLINGS
The purpose of the research :
To develop a technology for rapid and mass propagation of MAXMA 14 seedlings using the in vitro method.
The methodology of the research :
MAXMA 14 seedlings propagated in the laboratory using the in vitro method were transferred to the open field after they were ready for adaptation. During the experiment, the survival rate, height, trunk thickness, number of leaves and root system of the seedlings were developed. Their vegetative development was evaluated by applying various mineral and complex fertilizer options .
The practical importance of the research :
The obtained scientific results show that the in vitro propagated scions were transferred to the field with a percentage of adaptation to new environmental conditions (85–90%). The application of mineral and complex fertilizers increased the height and trunk thickness of the seedlings by 20–25%, and the root system and number of leaves developed faster. These results show that the combination of in
vitro propagated scions and optimal fertilization is important for the production of high-quality,
The results of the research :
To create a solid scientific basis for expanding the application of in vitro-grown scions in horticulture. At the same time, the effect of fertilization on the vegetative development of seedlings for healthy and productive cultivation of cherry trees is of great importance for increasing productivity and seedling quality in intensive gardening.
The scientific novelty of research :
It was the first time that a systematic evaluation of the vegetative development of cherry rootstocks propagated in vitro under laboratory conditions and the effect of their growth on a fertilizer background was conducted. This study covered both laboratory and open field stages, and the process of adaptation of seedlings to new environmental conditions, indicators such as height and trunk
thickness, leaf number and root system were studied on a scientific basis
Keywords : in vitro method, cherry scion grafted seedling, fertilizer, vegetative development