• ISSN: 2310-4104
  • ISSN-L: 2790-5799



PDF

10:04:2026

Müəllif : Abishova Madina Həsən

DOİ : 10.30546/2790-5799.02.2026.4082

Jurnalın nömrəsi : 2026-2

Mıqalənin jurnalda səhifəsi 53-60

Tədqiqatın adı: DUZ STRESSİNƏ MƏRUZ QALMIŞ BUĞDA (TRİTİCUM AESTİVUM L.) BİTKİSİNDƏ PROLİN TOPLANMASININ DİNAMİKASI

Tədqiqatın məqsədi :
Bu tədqiqatın əsas məqsədi, müxtəlif konsentrasiyalarda duz stressinə (NaCl) məruz qalan buğda (Triticum aestivum L.) bitkisində stressə cavab reaksiyası olaraq sintez olunan prolin amin turşusunun toplanma dinamikasını öyrənmək və bu göstəricinin bitkinin duza davamlılıq dərəcəsi ilə əlaqəsini müəyyən etməkdir.

Tədqiqatın metodologiyası :
Prolin miqdarının təyin edilməsi üçün Bates və b. (1971) tərəfindən təklif olunan, prolinin ninhidrin ilə reaksiyasına əsaslanan metoddan istifadə edilmişdir.

Tədqiqatın tətbiqi əhəmiyyəti :
Bu tədqiqatın nəticələri şoran torpaqlarda buğda bitkisinin adaptasiya mexanizmlərini anlamağa imkan verir və seleksiya işlərində duza dözümlü genotiplərin sürətli skrininqi üçün effektiv fizioloji-biokimyəvi test-sistem kimi tətbiq oluna bilər.

Tədqiqatın nəticələri :
Hidrogenlə zəngin su və kükürd nanohissəcikləri ilə birlikdə tətbiq edildikdə, bitkinin duz stresinə qarşı biokimyəvi müdafiə qabiliyyəti maksimum səviyyəyə çatır. Bunun nəticəsində bitkinin osmotik tənzimləməsi güclənir.

Tədqiqatın elmi yeniliyi :
Ənənəvi kükürdlü gübrələrin əvəzinə nanohissəciklərdən istifadə edilməsi və "ağıllı gübrə" sayılan hidrogenli suyun tətbiqi ilə duzlu torpaqlarda buğda məhsuldarlığının artırılması üçün yeni, ekoloji cəhətdən təmiz bir metodologiyanın təklif edilməsi.

Açar sözlər : nanohissəcik , hidrogen , ağıllı gübrə , prolin , DİM13

10:04:2026

Автор : Abishova Madina Həsən

DOİ 10.30546/2790-5799.02.2026.4082

Номер журнала : 2026-2

Страници статьи в журнале : 53-60

Название исследования :
ДИНАМИКА НАКОПЛЕНИЯ ПРОЛИНА В РАСТЕНИЯХ ПШЕНИЦЫ (Triticum aestivum L.) ПРИ СОЛЕВОМ СТРЕССЕ

Цель исследования :
Основной целью данного исследования является изучение динамики накопления аминокислоты пролина, синтезируемой в качестве ответной реакции на стресс у растений пшеницы (Triticum aestivum L.), подвергнутых воздействию солевого стресса ($NaCl$) в различных концентрациях, и определение связи этого показателя со степенью солеустойчивости растения.

Методология исследования :
Для определения количества пролина был использован метод, предложенный Бейтсом и др. (1971), основанный на реакции пролина с нингидрином.

Важность исследовательского приложения :
Результаты данного исследования позволяют понять механизмы адаптации пшеницы на засоленных почвах и могут быть применены в селекционных работах в качестве эффективной физиолого-биохимической тест-системы для быстрого скрининга солеустойчивых генотипов.

Результаты исследования :
При совместном применении водородной воды и наночастиц серы биохимическая защитная способность растения против солевого стресса достигает максимального уровня. В результате этого усиливается осмотическая регуляция растения.

Научная новизна исследования :
Предложение новой экологически чистой методологии для повышения урожайности пшеницы на засоленных почвах путем использования наночастиц вместо традиционных серных удобрений и применения водородной воды, считающейся «умным удобрением».

Ключевые слова : наночастица, водород умное удобрение, пролин, ЦУР13

10:04:2026

Author : Abishova Madina Həsən

DOİ 10.30546/2790-5799.02.2026.4082

Number of journal : 2026-2

Page of article in journal : 53-60

Title of the research :
DYNAMICS OF PROLINE ACCUMULATION IN WHEAT (TRIRICUM AESTIVUM L.) PLANTS SUBJECTED TO SALT STRESS

The purpose of the research :
The primary objective of this research is to study the accumulation dynamics of the amino acid proline, synthesized as a stress response in wheat (Triticum aestivum L.) plants exposed to various concentrations of salt stress (NaCl), and to determine the correlation between this indicator and the plant's degree of salt tolerance.

The methodology of the research :
To determine the proline content, the method proposed by Bates et al. (1971), based on the reaction of proline with ninhydrin, was utilized

The practical importance of the research :
The results of this study provide an understanding of the adaptation mechanisms of wheat plants in saline soils and can be applied as an effective physiological-biochemical test system for the rapid screening of salt-tolerant genotypes in breeding programs.

The results of the research :
When applied in combination with hydrogen-rich water and sulfur nanoparticles, the biochemical defense capacity of the plant against salt stress reaches its maximum level. Consequently, the osmotic regulation of the plant is enhanced

The scientific novelty of research :
The proposal of a new, environmentally friendly methodology for increasing wheat productivity in saline soils through the use of nanoparticles instead of traditional sulfur fertilizers and the application of hydrogen-rich water, considered a "smart fertilizer."

Keywords : nanoparticle, hydrogen, smart fertilizer,