Müəllif : Musayeva Aynur Rəhim
22:02:2026
Müəllif : Musayeva Aynur Rəhim
DOİ : 10.30546/2790-5799.01.2026.1047
Jurnalın nömrəsi : 2026-1
Mıqalənin jurnalda səhifəsi 228-236
Tədqiqatın adı: HEYVANDARLIQ TƏSƏRRÜFATLARINDA AKTİVLƏRİN İDARƏ EDİLMƏSİ PROSESLƏRİNİN OPTİMALLAŞDIRILMASI
Tədqiqatın məqsədi :
Bu tədqiqatın əsas məqsədi heyvandarlıq təsərrüfatlarında aktivlərin idarə edilməsi proseslərinin optimallaşdırılması üzrə son 10 ildə (2015-2025) aparılmış beynəlxalq elmi araşdırmaları sistematik şəkildə təhlil etmək və praktiki tövsiyələr hazırlamaqdır.
Tədqiqatın metodologiyası :
Heyvandarlıq təsərrüfatlarında aktivlərin effektiv idarə edilməsi müasir kənd təsərrüfatı sahəsində dayanıqlı inkişafın əsas şərtlərindən biridir. “Meta-təhlildə təsadüfi effektlər modeli (random-effects model) istifadə edilmiş və nəticələrin etibarlılığı üçün heterogenlik göstəricisi (I²) qiymətləndirilmişdir.”
Tədqiqatın tətbiqi əhəmiyyəti :
Bu tədqiqat son onillikdə heyvandarlıq təsərrüfatlarında maddi, maliyyə və insan resurslarının optimallaşdırılması sahəsində aparılmış beynəlxalq elmi araşdırmaları sistematik şəkildə təhlil edir. Tədqiqatda dəqiq heyvandarlıq texnologiyaları (Precision Livestock Farming - PLF), qərar dəstək sistemləri, süni intellekt əsaslı idarəetmə modelləri və resurs planlaması metodlarının heyvandarlıq təsərrüfatlarının maliyyə göstəricilərinə təsiri araşdırılır.
Tədqiqatın nəticələri :
Nəticələr göstərir ki, PLF texnologiyalarının tətbiqi aktivlərin dövriyyə əmsalını 15- 25% artırır, əməliyyat xərclərini 18-30% azaldır (n=32 tədqiqat; Berckmans, 2017; Norton, 2019; Monteiro, 2021; Taer & Taer, 2025) və resurs istifadə effektivliyini əhəmiyyətli dərəcədə yüksəldir. Tədqiqat aktivlərin idarəetmə proseslərinin optimallaşdırılmasının həm iqtisadi səmərəliliyi, həm də ekoloji davamlılığı təmin
etdiyini sübut edir.
Tədqiqatın elmi yeniliyi :
Bu tədqiqatın elmi yeniliyi müxtəlif disiplinlərarası yanaşmaların - maliyyə idarəçiliyi, texnoloji innovasiyalar, süni intellekt və operativ tədqiqat metodlarının - heyvandarlıq təsərrüfatlarında aktivlərin idarə edilməsi kontekstində inteqrasiya edilmiş şəkildə təhlil edilməsindədir. Tədqiqat həmçinin Azərbaycan, Türkiyə və digər inkişaf etməkdə olan ölkələrin heyvandarlıq sektorunda tətbiq edilə
biləcək praktiki tövsiyələr təqdim edir.
Açar sözlər : heyvandarlıq təsərrüfatları, aktivlərin idarə edilməsi, optimallaşdırma, dəqiq heyvandarlıq resurs səmərəliliği, qərar dəstək sistemləri
22:02:2026
Автор : Musayeva Aynur Rəhim
DOİ 10.30546/2790-5799.01.2026.1047
Номер журнала : 2026-1
Страници статьи в журнале : 228-236
Название исследования :
ОПТИМИЗАЦИЯ ПРОЦЕССОВ УПРАВЛЕНИЯ АКТИВАМИ В ЖИВОТНОВОДЧЕСКИХ ХОЗЯЙСТВАХ
Цель исследования :
Основной целью данного исследования является систематический анализ международных научных работ, проведённых за последние десять лет (2015–2025 гг.), посвящённых оптимизации процессов управления активами в животноводческих хозяйствах, а также разработка практических рекомендаций.
Методология исследования :
Эффективное управление активами в животноводческих хозяйствах является одним из ключевых условий устойчивого развития современного сельского хозяйства.
Важность исследовательского приложения :
В работе систематически анализируются международные научные исследования последнего десятилетия, посвящённые оптимизации материальных, финансовых и трудовых ресурсов в животноводческих хозяйствах. Исследуется влияние технологий точного животноводства (Precision Livestock Farming – PLF), систем поддержки принятия решений, моделей
управления на основе искусственного интеллекта и методов планирования ресурсов на финансовые показатели животноводческих предприятий.
Результаты исследования :
Результаты показывают, что внедрение технологий PLF повышает коэффициент оборачиваемости активов на 15–25%, снижает операционные издержки на 18–30% и значительно повышает эффективность использования ресурсов. Доказано, что оптимизация процессов управления активами обеспечивает как экономическую эффективность, так и экологическую
устойчивость.
Научная новизна исследования :
Научная новизна работы заключается в интегрированном анализе междисциплинарных подходов — финансового менеджмента, технологических инноваций, искусственного интеллекта и методов исследования операций — в контексте управления активами в
животноводческих хозяйствах. Также представлены практические рекомендации для применения в животноводческом секторе Азербайджана, Турции и других развивающихся стран.
Ключевые слова : животноводческие хозяйства, управление активами, оптимизация, точное животноводство, эффективность ресурсов, системы поддержки принятия решений
22:02:2026
Author : Musayeva Aynur Rəhim
DOİ 10.30546/2790-5799.01.2026.1047
Number of journal : 2026-1
Page of article in journal : 228-236
Title of the research :
OPTIMIZATION OF ASSET MANAGEMENT PROCESSES IN LIVESTOCK FARMS
The purpose of the research :
The main objective of this study is to systematically analyze international scientific research conducted over the last decade (2015–2025) on the optimization of asset management processes in livestock farms and to develop practical recommendations.
The methodology of the research :
Effective asset management in livestock farms is one of the key conditions for sustainable development in modern agriculture.
The practical importance of the research :
This study systematically analyzes international scientific research conducted over the past decade on the optimization of material, financial, and human resources in livestock farms. The research examines the impact of Precision Livestock Farming (PLF) technologies, decision support systems, artificial intelligence–based management models, and resource planning methods on the financial
performance of livestock enterprises.
The results of the research :
The results indicate that the implementation of PLF technologies increases asset turnover ratios by 15–25%, reduces operating costs by 18–30%, and significantly improves resource use efficiency. The study proves that optimizing asset management processes ensures both economic efficiency and environmental sustainability.
The scientific novelty of research :
The scientific novelty of this study lies in the integrated analysis of interdisciplinary approaches — financial management, technological innovations, artificial intelligence, and operations research methods — within the context of asset management in livestock farms. The study also provides practical recommendations applicable to the livestock sectors of Azerbaijan, Türkiye, and other developing countries.
Keywords : livestock farms, asset management, optimization, precision livestock farming, resource efficiency, decision support systems